61. Ulusal Psikiyatri Kongresi Bildiri Özetleri
25 EKİM 2025, CUMARTESİ
12:15 - 13:00 Ruhsal Hastalık Tanısının Organik Patolojileri Gölgelemesi: Damgalanmanın Bir Olgu Sunumu İle İncelenmesi
Ruhsal Hastalık Tanısının Organik Patolojileri Gölgelemesi: Damgalanmanın Bir Olgu Sunumu İle İncelenmesi
Esat SABUNCU1, Gülüzar ŞAŞMAZ1, Sıdıka BAZİKİ1
-
Daha fazla
1. Harran Üniversitesi Tıp Fakültesi Psikiyatri Kliniği
DOI: 10.5080/61upk.ozt394 Sayfa 435
Giriş: Psikiyatrik tanılı bireylerde ortaya çıkan bedensel yakınmalar, sıklıkla ruhsal bozuklukluklara atfedilerek tanısal sapmaya yol açabilmektedir. Bu klinik yanılgı, mevcut psikiyatrik tanının klinisyenin dikkatini organik etiyolojiden uzaklaştırdığı, damgalanma temelli bir tablodur. Olgumuzda, bipolar bozukluk tanılı bir hastada gelişen pnömoni ve buna sekonder akut böbrek yetmezliği (ABY) üzerinden, damgalanmanın klinik yaklaşımı nasıl gölgeleyebildiği tartışıldı.
Yöntemler / Olgu Sunumu: Bipolar bozukluk tanılı 28 yaşında kadın, 3-4 gündür süren halsizlik, iştahsızlık, uykuya meyil, ateş ve öksürük şikayetleriyle acil servise başvurdu. Acil servisten Bipolar Bozukluk tanılı, ilaçlarını kullanmayan, iletişim ve beslenmede azalma şikayeti olan hastanın yatış açısından değerlendirilmesi şeklinde psikiyatriye konsülte edildi. Değerlendirme sonrası hastanın düzenli takiplere geldiği ve ilaçlarını kullandığı öğrenildi. Hastanın mevcut kliniğinde duygudurum epizodu veya anlamlı psikopatoloji saptanmadı. Kullandığı ilaçlar lityum 600 mg/gün, olanzapin 10 mg/gün, aripiprazol 400 mg/ay, ketiapin 25 mg/gün olup bir hafta önceki lityum düzeyi 0,66 mmol/L (N:0-1,2) olarak saptanmıştı. Hastada ön planda enfeksiyon tablosu düşünülerek akciğer grafisi, ilgili laboratuvar ve lityum tetkikleri istendi. Tetkiklerinde CRP 22,5 mg/dl (N:0-0,5), sodyum 125 mmol/L (N:136-145), potasyum 7,3 mmol/L (N:3,5-5,1), lityum 1,19 mmol/L (N:0-1,2), kreatinin 2,87 mg/dl (0,55-1,02) saptandı. Akciğer grafisinde ve bilgisiyarlı tomografisinde sağ üst lobda konsolidasyon alanı izlendi. İlgili branşlar tarafından lober pnömoni ve pnömoniye sekonder ABY düşünülerek, göğüs hastalıklarınca 11 gün yoğun bakım, 3 gün servis yatışı yapılıp sonrasında taburcu edildi. Vaka sunumuyla ilgili hastadan aydınlatılmış onam alınmıştır. Sonuçlar: Bu olgu, psikiyatrik tanıya sahip bireylerde damgalanma ve önyargıların klinik karar süreçlerini etkileyerek organik patolojilerin saptanmasında gecikmeye yol açabileceğini göstermektedir.
Tartışma ve Sonuç: Psikiyatrik tanılı hastalarda semptomların yalnızca ruhsal rahatsızlıklara atfedilmesi, tanı ve tedavide gecikmeye yol açarak mortalite ve morbiditeyi ciddi ölçüde artırabilir. Bu nedenle, tüm hastaların önyargılardan arındırılmış bir tutumla, anamnez ve fizik muayene başta olmak üzere tıbbın temel tanı prensipleri atlanmadan ve multidisipliner bir yaklaşımla değerlendirilmesi gerekliliğini hatırlatmayı amaçladık.
Anahtar Kelimeler: Psikiyatrik rahatsızlıklar, Damgalanma, Bipolar Bozukluk, Ön Yargı